Gepubliceerd op 15 maart 2013

Het doel van marktwerking is simpel: het bereiken van een betere prijs/kwaliteit verhouding. De aanbieder die deze uitdaging het beste bolwerkt zal in principe de beste zaken doen. Ook in de zorg streven we naar een dergelijke constructie. Dat dit in de praktijk wat genuanceerder ligt is inmiddels gebleken. Zorgverzekeraars lijken namelijk behoorlijk merktrouw te zijn als het aankomt op het inkopen van hun zorg.

Het afgelopen jaar is de Young Advisory Group (YAG) betrokken geweest bij een groeistrategie voor een zeer efficiënt zelfstandig behandelcentrum. De kliniek loopt uitstekend, levert topkwaliteit en heeft de ambitie, ruimte en middelen om hun marktaandeel uit te breiden. In een vrije markt zijn dit alle ingrediënten die nodig zijn om door te groeien. Het ontbreekt er bij zorgverzekeraars nog aan om de regie te nemen en keuzes te maken. Op deze manier wordt via budgetplafonds elke vorm van marktwerking de kop in gedrukt. Dat het macro budget voor de zorg met 2,5% mag groeien, betekent toch niet dat iedere zorginstelling maar met 2,5% mag groeien?

Er gaan in ‘zorgland’ geruchten over exorbitante hoeveelheden gemeenschapsgeld die omgaan in de zorglobby. De vraag blijft namelijk op basis waarvan de zorgverzekeraar zijn merken en instellingen kiest. Private zorgaanbieders die efficiënter opereren krijgen momenteel niet voldoende kans om door te groeien. Zorgverzekeraars lijken op grote schaal te zwichten voor de grotere en reeds gevestigde ziekenhuizen. Uiteraard zijn ziekenhuizen er niet voor niets en het is ook niet wenselijk om alle zorg te verschuiven naar private klinieken. Toch zouden, juist nu er behoefte is aan kosteneffectiviteit en innovatie in de zorg, de kleinere organisaties meer ruimte moeten krijgen. Zeker in de ‘planbare zorg’ die goed te alloceren is naar dergelijke instellingen. Daarnaast kunnen deze kleinere organisaties snel nieuwe technologieën integreren en hiermee de best-practices voor ziekenhuizen opbouwen.

Ondanks deze duidelijke en unieke toegevoegde waarde van de goedkopere en innovatieve private klinieken gaan zorgverzekeraars nog maar onvoldoende met ze in zee. Onbegrijpelijk als men kijkt naar de potentie en kwaliteiten van deze ondernemingen. Wil men marktwerking in de zorg goed laten landen, da zullen er harde keuzes gemaakt moeten worden en dat zal consequenties gaan hebben. Hopelijk is dat een einde van de inefficiënte instellingen en zal dit de kosten in de zorg eindelijk gaan drukken.

Deze blog is geschreven door YAG-Alumnus Karlijn Cazemier.